අල් ජසීරා, 2026 ජනවාරි 18: ඊශ්රායලය ගාසා තීරයට එල්ල කරන ජනසංහාරක යුද්ධය අවසන් කිරීම සඳහා එක්සත් ජනපද නියෝජිත ස්ටීව් විට්කොෆ් (Steve Witkoff) “දෙවන අදියර” ආරම්භ කර දින කිහිපයකට පසු, ගාසා තීරය සඳහා ට්රම්ප්ගේ කරුණු 20 ක සැලසුම ඉටු කිරීමට අපේක්ෂිත “සාම මණ්ඩලයේ” ව්යුහය එක්සත් ජනපද ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් නිල වශයෙන් ප්රකාශයට පත් කර ඇත.
ධවල මන්දිරය විසින් නිකුත් කරන ලද ප්රකාශයකට අනුව, මෙම පාලන ව්යුහය ස්ථර තුනකින් සමන්විත වේ. එහි ඉහළින්ම ඇත්තේ බිලියනපතියන්ගෙන් සහ ඊශ්රායලයට හිතවත් පුද්ගලයින්ගෙන් සැදුම්ලත්, ඇමරිකාව ප්රමුඛ “සාම මණ්ඩලයයි”.
බල්ගේරියානු රාජ්ය තාන්ත්රිකයෙකු වන නිකොලායි ම්ලැඩෙනොව් (Nickolay Mladenov) “සාම මණ්ඩලයේ උසස් නියෝජිතයා” ලෙස නම් කර ඇති අතර, හමාස් පාලනයේ සිට හිටපු පලස්තීන අධිකාරියේ (PA) නියෝජ්ය අමාත්ය අලි ෂාත් (Ali Shaath) ප්රමුඛ පලස්තීන තාක්ෂණවේදීන්ගේ (Technocrats) පාලනයකට මාරුවීමේ ක්රියාවලිය ඔහු විසින් අධීක්ෂණය කරනු ඇත.
ධවල මන්දිරය විසින් “ගාසා විධායක මණ්ඩලයක්” (Gaza Executive Board) පිහිටුවීම ද නිවේදනය කරන ලදී. එය උසස් නියෝජිත කාර්යාලය සහ “ගාසා පරිපාලනය සඳහා වූ ජාතික කමිටුව” (NCAG) ලෙස හැඳින්වෙන පලස්තීන තාක්ෂණික පරිපාලනය සමඟ එක්ව කටයුතු කරනු ඇත.
වොෂින්ටනය මෙය “ප්රතිසංස්කරණය සහ සමෘද්ධිය” සඳහා වූ මාර්ග සිතියමක් ලෙස හැඳින්වුවද, ඉහළම තීරණ ගැනීමේ මණ්ඩලයෙන් පලස්තීනුවන් බැහැර කිරීම මඟින් අනාගත පාලන ව්යුහය තීරණය කිරීමේදී ඔවුන්ට ඇත්තේ ඉතා අඩු බලයක් බව පෙන්නුම් කරයි.
‘සාම මණ්ඩලය’ (The Board of Peace)
ධවල මන්දිර ප්රකාශයට අනුව, මෙම ව්යුහයේ ඉහළින්ම පවතින්නේ “නිර්මාතෘ විධායක සභාව” (Founding Executive Council) යි. මූල්ය පාලනය සහ උපායමාර්ගික දැක්ම තීරණය කරනු ලබන්නේ මෙම ආයතනය මගිනි. එහි සභාපතිත්වය ජනාධිපති ට්රම්ප් දරන අතර නිෂේධ බලය (Veto power) ඔහු සතු වේ.
විධායක මණ්ඩලයේ සාමාජිකයින්:
මාර්කෝ රූබියෝ (ඇමරිකානු රාජ්ය ලේකම්): ට්රම්ප් පරිපාලනයේ සිටින වඩාත්ම ඊශ්රායල හිතවාදී නිලධාරියෙකි.
ස්ටීව් විට්කොෆ් (එක්සත් ජනපද විශේෂ නියෝජිත): ට්රම්ප්ට සමීප නිව්යෝර්ක් හි දේපළ වෙළඳාම් ක්ෂේත්රයේ බිලියනපතියෙකි.
ජැරඩ් කුෂ්නර්: ට්රම්ප්ගේ බෑණනුවන් වන මොහු ඊශ්රායලයේ දැඩි ආධාරකරුවෙකි. “ආබ්රහම් ගිවිසුම්” (Abraham Accords) පිටුපස සිටි ප්රධානියා මොහුයි.
මාර්ක් රෝවන් (බිලියනපති ව්යාපාරික): ලොව විශාලතම ආයෝජන සමාගමක සම-නිර්මාතෘවරයෙකි.
අජේ බංගා: ලෝක බැංකුවේ වත්මන් සභාපතිවරයාය.
ටෝනි බ්ලෙයාර්: හිටපු බ්රිතාන්ය අගමැතිවරයාය.
රොබට් ගේබ්රියෙල් ජූනියර්: ට්රම්ප් පරිපාලනයේ නියෝජ්ය ජාතික ආරක්ෂක උපදේශකවරයාය.
ඊජිප්තුව, තුර්කිය සහ ජෝර්දානය යන රටවල නායකයින්ට ද මෙම මණ්ඩලයට එක්වන ලෙස ට්රම්ප් ආරාධනා කර ඇත. එසේම ස්ථිර සාමාජිකයෙකු වීමට අවම වශයෙන් ඩොලර් බිලියන 1ක් දායක විය යුතු බව වාර්තා වේ.
ගාසා විධායක මණ්ඩලය (Gaza Executive Board)
කලාපීය සම්බන්ධීකරණය සඳහා මෙය වගකීම දරයි. මෙයට ස්ටීව් විට්කොෆ්, ජැරඩ් කුෂ්නර්, තුර්කි විදේශ අමාත්ය හකාන් ෆිදාන් සහ කටාර්, ඊජිප්තු නියෝජිතයින් ඇතුළත් වේ. ඊශ්රායල-සයිප්රස් දේපළ වෙළඳාම් ව්යාපාරිකයෙකු වන යකීර් ගබායි (Yakir Gabay) ද මෙයට ඇතුළත් වීම විශේෂත්වයකි.
ගාසා පරිපාලනය සඳහා වූ ජාතික කමිටුව (NCAG)
ව්යුහයේ පහළින්ම ඇත්තේ එකම පලස්තීන අංගය වන NCAG ය. අලි ෂාත්ගේ ප්රධානත්වයෙන් යුත් මෙම 12 දෙනෙකුගෙන් යුත් කණ්ඩායම ආර්ථිකය, සෞඛ්යය, අධ්යාපනය සහ අභ්යන්තර ආරක්ෂාව වැනි ක්ෂේත්ර කළමනාකරණය කරන වෘත්තිකයන්ගෙන් සමන්විත වේ.
විවේචන: දේශපාලන විශ්ලේෂක විසාම් අෆීෆා පවසන්නේ පලස්තීනුවන් හුදෙක් “නගර සභා සේවකයින්” මට්ටමට ඇද දමා ඇති බවයි. “ඔවුන්ට පැවරී ඇත්තේ කුණු කසළ ඉවත් කිරීම සහ පාසල් නැවත ගොඩනැගීමයි, නමුත් ඔවුන්ගේ දේශපාලන අනාගතය ගැන තීරණ ගැනීමට ඔවුන්ට කිසිදු බලයක් නැත,” ඔහු පැවසීය.
ජාත්යන්තර ස්ථායීකරණ බලකාය (International Stabilisation Force)
මෙම පාලන ස්ථරයන්ට සමගාමීව, ඇමරිකානු ජෙනරාල් ජැස්පර් ජෙෆර්ස් යටතේ හමුදා බලකායක් ක්රියාත්මක වේ. එහි අරමුණ වන්නේ ගාසා තීරය “ස්ථිරව නිරායුධ කිරීමයි”.
අවසාන නිගමනය: මෙම සැලසුම මගින් ගාසා තීරය මව්බිමක් ලෙස නොව, නව අධ්යක්ෂ මණ්ඩලයක් අවශ්ය බංකොලොත් සමාගමක් ලෙස සලකන බව විචාරකයෝ පවසති. මෙය විසඳුමක් නොව, අර්බුදය කළමනාකරණය කිරීමක් පමණක් බව ඔවුන්ගේ මතයයි.